Οι πρώτοι σκύλοι-αστροναύτες, τους οποίους δεν έστειλαν ακόμη σε γήινη τροχιά, αλλά σε υποτροχιακή πτήση με τον γεωφυσικό πύραυλο μεγάλου βεληνεκούς Р-2А, ήταν ο Τσιγκάν και ο Ντέζικ. Απογειώθηκαν στις 22 Ιουλίου του 1951 από την εξέδρα εκτόξευσης πυραύλων, Καπούστιν Γιαρ, και επέστρεψαν ζωντανοί στην Γη 15 λεπτά αργότερα μέσα σε μια κάψουλα που κατέβηκε με αλεξίπτωτο. Ο Ντέζικ και ο Τσιγκάν άντεξαν καλά το στρες και την υπερφόρτωση. Ο Ντάζικ όμως, ο οποίος ανέβηκε στην στρατόσφαιρα μία εβδομάδα αργότερα μαζί με την νέα συνεργάτιδά του Λισά, σκοτώθηκε, επειδή δε λειτούργησε το σύστημα του αλεξίπτωτου, με αποτέλεσμα η κάψουλα με τα σκυλιά να συντριβεί.
Οι αδέσποτοι κοσμοναύτες.
«Σκυλίσιο» όνομα έχει και το πρώτο στον κόσμο κοσμοδρόμιο. Στα καζακικά το «μπάι» σημαίνει «σκύλος», και το «Μπαϊκανούρ», που είναι η κύρια βάση εκτόξευσης διαστημοπλοίων στην περιοχή της πρώην ΕΣΣΔ, σημαίνει «σπιτάκι σκύλου».
Το πρώτο «απόσπασμα» υποψηφίων κοσμοναυτών από σκύλους, σχηματίστηκε από αδέσποτα σκυλιά. Οι γιατροί εκτιμούσαν ότι από την πρώτη μέρα κιόλας τα αδέσποτα είναι αναγκασμένα να αγωνίζονται για την επιβίωση. Πόσο μάλλον, είναι ολιγαρκή. Η προετοιμασία των σκύλων για πτήση γινόταν στο Ινστιτούτο Αεροπορικής Ιατρικής. Επέλεγαν για πειράματα μικρόσωμα σκυλιά 6-7 κιλών (ο θάλαμος του πυραύλου ήταν υπολογισμένος για μικρό βάρος), ηλικίας από δύο έως έξι ετών, με καλή υγεία, καλό ανοσοποιητικό και αντοχή σε δυσμενείς περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Εκτός τούτου έπρεπε να είναι επικοινωνιακά και να έχουν υπομονή. Αργότερα στο «διαστημικό απόσπασμα» άρχισαν να παίρνουν θηλυκά (ήταν πιο εύκολο να τους ράψουν στολή με αποχέτευση), ανοιχτού χρώματος για να φαίνονται πιο καλά στην τηλεοπτική οθόνη. Μάλιστα, θεωρώντας ότι τα σκυλιά πρόκειται να γίνουν πρωτοσέλιδο στις εφημερίδες, επέλεγαν όμορφα ζώα, με καλή κράση και «έξυπνες» μουρίτσες.
Διαμορφώθηκε λοιπόν, ένα σοβαρό επιστημονικό πρόγραμμα προετοιμασίας σκύλων για σύντομες πυραυλικές πτήσεις και για παρατεταμένες πτήσεις με δορυφόρους. Πρώτα απ' όλα τα σκυλιά μάθαιναν να φοράνε στολές. Οι στολές ήταν δύο ειδών: Στερεωτικές και αποχετευτικές. Τα σκυλιά που ετοιμάζονταν να ταξιδέψουν στο διάστημα έπρεπε να μάθουν να τρώνε από αυτόματο τροφοδότη. Τον τροφοδότη αποτελούσε ένας ιμάντας μεταφοράς, ο οποίος τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή παρείχε δοχεία με τροφή. Τα σκυλιά εκπαιδευόταν επίσης να μπορούν να κάθονται ήρεμα μες σε μικρό θάλαμο για μεγάλο χρονικό διάστημα (έως και είκοσι 24ωρα). Εκτός τούτου, τα σκυλιά ακολουθούσαν διάφορα ειδικά εκπαιδευτικά προγράμματα, όπως φυγοκεντρική περιστροφή, δοκιμές σε ταλαντούμενη επιφάνεια, αυτόματη διάσωση. Τέλος, γινόταν το εξής σύνθετο πείραμα: Για μεγάλο χρονικό διάστημα τα σκυλιά έμεναν σε κλειστή, σφραγισμένη κάψουλα, εκτεθειμένα σε συνθήκες παρόμοιες μ' αυτές που επρόκειτο να αντιμετωπίσουν κατά την διάρκεια της πτήσης.
Οι δύο πρωτοπόροι του διαστήματος.
Η δημοσιότητα των τετράποδων κοσμοναυτών που γύρισαν, ήταν τεράστια και πρόσφερε μεγάλη λάμψη διεθνώς στην ΕΣΣΔ. Ένα από τα κουταβάκια που γέννησε η Στρέλκα, με το όνομα Πουσόκ, ο Νικίτα Χρουστσόφ χάρισε στην πρώτη κυρία των ΗΠΑ, Ζακλίν Κένεντι.
Εντούτοις όλη η δημοσιότητα, μετά το ταξίδι με το διαστημόπλοιο “Σπούτνικ-5”, επικεντρώθηκε πάνω στα πιο καλότυχα σκυλιά-κοσμοναύτες. Η Μπέλκα και η Στρέλκα ήταν τα πρώτα ζωντανά πλάσματα που με επιτυχία επέστρεψαν στην Γη μετά από πτήση σε τροχιά. Σκοπός αυτού του πειράματος ήταν η διερεύνηση επίδρασης της διαστημικής ακτινοβολίας πάνω σε ζωντανούς οργανισμούς, καθώς και ο έλεγχος αποδοτικότητας διαφόρων συστημάτων υποστήριξης ζωής (διατροφής, παροχής νερού, αποχέτευσης, επεξεργασίας αποβλήτων). Το σκάφος εξοπλίστηκε με ιατρικές και βιολογικές συσκευές που κατέγραφαν τη συμπεριφορά των οργανισμών των σκυλιών καθ' όλη την διάρκεια της πτήσης.
Στις 20 Αυγούστου 1960 το σκάφος προσεδάφισης με τα ζώα προσγειώθηκε επιτυχώς στο προβλεπόμενο σημείο. Για πρώτη φορά στην ιστορία, έμβια όντα επέστρεψαν στην Γη μετά από παραμονή στο Διάστημα. Η διαστημική πτήση των σκυλιών Στρέλκα και Μπέλκα κράτησε πάνω από 25 ώρες, κατά την διάρκεια των οποίων το διαστημόπλοιο πραγματοποίησε 17 ολοκληρωμένες περιφορές. Εκτός από τα δύο σκυλιά, στο σκάφος βρισκόταν μία ολόκληρη “κιβωτός του Νώε”: Αρουραίοι, πειραματικά ποντίκια, μύγες, σπόροι φυτών, ακόμα και καλαμπόκι. Χάρη σ' αυτό το πείραμα η επιστήμη απέκτησε μοναδικές πληροφορίες σχετικά με επίδραση παραγόντων διαστημικής πτήσης πάνω στα φυσιολογικά, γενετικά και κυτταρολογικά συστήματα ζωντανών οργανισμών.
Δεδομένου ότι τα σκυλιά που στέλνονταν στο διάστημα, θα γίνονταν πρωτοσέλιδο στις εφημερίδες, επέλεγαν όμορφα ζώα με «έξυπνες» μουρίτσες.
Η πτήση δεν επηρέασε την γονιμότητα των σκυλιών. Αλλωστε, μερικούς μήνες μετά την πτήση, η Στρέλκα γέννησε έξι υγιή κουταβάκια, ένα από τα οποία υιοθέτησε ο τότε πρόεδρος της ΕΣΣΔ, Νικίτα Χρουστσόφ. Αργότερα, ένα κουταβάκι με το όνομα Πουσόκ (“Χνούδι”) απεστάλη στην Κάρολιν Κένεντι, κόρη του Προέδρου των ΗΠΑ.
Το 1961 ένα σκυλί με το όνομα Ζβιόζντοτσκα, πραγματοποίησε έναν γύρο της Γης και προσγειώθηκε επιτυχώς. Ηταν το τελευταίο ζώο που είδε το Διάστημα πριν από τον άνθρωπο. Εκτοτε, πτήσεις σκυλιών δεν ξαναέγιναν. Πάνω στο πρόγραμμα με τα ζώα, οι επιστήμονες επεξεργάστηκαν όλες οι φάσεις της πτήσης, τις οποίες επρόκειτο να πραγματοποιήσει πολύ σύντομα ο πρώτος κοσμοναύτης-άνθρωπος. Λέγεται πως ο Γιούρι Γκαγκάριν, μετά από την πτήση του, είπε κάτι που μπορεί να δημοσιευτεί μόνο σήμερα: «Δεν μπορώ να καταλάβω τι είμαι - ο πρώτος άνθρωπος ή το τελευταίο σκυλί;»
